Nieuws

Monitor Freelancers en Media 2018: aanhoudend verstoorde markt

20 juni 2019

De markt voor freelance schrijfwerk in de media is zodanig verstoord dat journalisten in de regio minder verdienen dan het minimumloon. Schrijven voor landelijke titels rendeert minder slecht, maar de eenzijdig vastgestelde honoraria liggen veel lager dan past bij de eisen die aan het werk en de opleiding worden gesteld. Dit blijkt uit de Monitor Freelancers en Media 2018, een mediabreed brancheonderzoek dat donderdag 20 juni in Nieuwspoort is gepresenteerd.

Het jaarlijks herhaalde onderzoek maakt ook duidelijk dat de tarieven voor schrijfwerk in de media dalen. Wel is er meer werk, als gevolg van de economische opleving in 2018. Het gemiddelde jaarinkomen van freelancers blijft met ongeveer 24.000 euro stabiel, maar dat bedrag steekt schril af tegen de bruto loonkosten van journalisten in dienstverband (60.000 euro). Voor 4o procent van de ondervraagden levert het werk in de mediasector onvoldoende op om in het levensonderhoud te voorzien. Zij zijn afhankelijk van de inkomsten van een partner. Bijna tweederde van de mediafreelancers heeft geen verzekering tegen ziekte of arbeidsongeschiktheid. Ongeveer 45 procent spaart niet voor de oude dag.

Onderhandelingsmacht
Bestuurslid van de Auteursbond en voorzitter van de sectie Freelance journalisten Miro Lucassen: ‘Journalistiek mag beginnen als een roeping, maar het is ook een beroep om de huur en de bakker te betalen. Wanneer het niet meer mogelijk is om met dit werk een bestaan op te bouwen, stappen journalisten eruit en gaat een belangrijke maatschappelijke functie verloren. De markt voor journalistieke arbeid is uit balans doordat zelfstandigen geen onderhandelingsmacht hebben. Het is de hoogste tijd om de blokkades op gezamenlijk onderhandelen te doorbreken.’

Tijdens de hoorzitting in Nieuwspoort pleitten Corinne Ellemeet (Tweede Kamer, GroenLinks) en Mei Li Vos (Eerste Kamer, PvdA, tevens bestuurslid Auteursbond en Alternatief Voor Vakbond) voor maatregelen door de overheid om de machtsverhoudingen in de mediasector in balans te brengen. Beloftes van minister Van Engelshoven om de onderhandelingsmacht van zelfstandigen te verbeteren dienen nu te worden omgezet in daden, daar is geen extra onderzoek meer voor nodig.

Het onderzoek
Het jaarlijkse onderzoek Monitor Freelancers en Media 2018 is in opdracht van de vakorganisaties NVJ, NVF, Auteursbond, DuPho en door de collectieve beheersorganisaties Lira en Pictoright uitgevoerd door Henk Vinken en Hans Mariën van onderzoeksbureau HTH Research.
De vakorganisaties hebben de bevindingen uit het rapport en de noodzaak om maatregelen te nemen ook onder de aandacht gebracht van het ministerie van Sociale Zaken, mededingingsautoriteit ACM en de Tweede Kamer via een position paper.