Hoe krijg ik auteursrecht?

Auteursrecht ontstaat vanzelf wanneer je een origineel werk produceert. Het hoeft dus nergens officieel te worden geregistreerd. Zo gauw je iets opschrijft, heb je daar in principe automatisch auteursrecht op. Wel is het verstandig om je werk altijd duidelijk te voorzien van je naam en datum, zodat iedereen kan zien dat het jouw creatie is, en een ander niet zomaar kan claimen iets eerder bedacht te hebben dan jij.

Om auteursrecht op een werk te hebben dient het werk een origineel (dus zelf bedacht en niet (te erg) ontleend aan het werk van een ander) en creatief karakter te hebben en moet het zintuigelijk meetbaar zijn. Op een idee kan geen auteursrecht rusten, maar op een vormgegeven idee wel; op een tekst, maar ook op een ontwerp, een tekening, een foto, een radioprogramma etc.

Ik illustreer; ben ik ook auteur?

Ja! Ook op beeldende kunst – in de breedste zin van het woord – zitten auteursrechten. Ben je illustrator voor jeugdboeken? Dan bestaat er zelfs een modelcontract dat de Auteursbond met de Werkgroep Kinderboekenuitgevers / Groep Algemene Uitgevers heeft gesloten en waar jouw uitgever en jij gebruik van kunnen maken.

Rust er auteursrecht op vertalingen en ondertiteling?

Ook op een vertaling of op een ondertiteling rust in beginsel auteursrecht. Als vertaler of ondertitelaar ben je dus auteursrechthebbende en kun je een contract sluiten over de exploitatie van de vertaling of ondertiteling. De Auteursbond kent secties voor vertalers (literair of anderszins) en ondertitelaars. Ook bestaat er een modelcontract voor literair vertalers.

Mijn uitgever heeft me een modelcontract aangeboden, zit het dan goed?

De Auteursbond is samen met de Literaire Uitgevers Groep en de Groep Algemene Uitgevers tot de drie modelovereenkomsten gekomen. Helaas komt het soms voor dat uitgevers het modelcontract eenzijdig wijzigen en desondanks de aanduiding modelcontract gebruiken. Leg het contract dat jij hebt gekregen daarom altijd naast het modelcontract op onze website. Let daarbij met name op de artikelen over exploitatie en honorarium. Twijfel je over de overeenkomst die jouw uitgever je heeft aangeboden? Als je lid bent, kunnen de juristen van de Auteursbond met je meekijken.

Wanneer heb ik onderhandelingsruimte?

Altijd! Als een opdrachtgever aan jou een overeenkomst voorlegt is dat niets meer dan een aanbod. Vind jij dat aanbod niet voldoende of onduidelijk? Dan is het goed – en professioneel – om vragen te stellen en een tegenbod te doen. Jouw auteursrecht is jouw inkomen en jouw werk is jouw geesteskind, daar mag je voor opkomen.